يك جام و 31 سال انتظار!
چهاردهمين دورهي مسابقات فوتبال جام ملتهاي آسيا از فردا (شنبه) با انجام مسابقهي بين تيمهاي تايلند و عراق در استاديوم ملي راجامانگالاي تايلند آغاز ميشود.
در اين مسابقات شانزده تيم در گروههاي چهارگانه به رقابت خواهند پرداخت كه تيم ملي فوتبال ايران در گروه سوم اين مسابقات به همراه چين، مالزي و ازبكستان قرار دارد. گروهي كه به تعبير بسياري از كارشناسان نميتواند گروه چندان دشواري براي صعود به مرحلهي دوم باشد.
تيم ملي فوتبال ايران بيستم تيرماه (چهارشنبه) اولين مسابقهي خود را مقابل ازبكستان برگزار ميكند و يك روز قبل از آن مالزي و چين ديگر ديدار گروه سوم را انجام خواهند داد.
تيم ملي فوتبال ايران با كسب سه عنوان قهرماني در تاريخ مسابقات جام ملتهاي آسيا به همراه عربستان و ژاپن پرافتخارترين تيمهاي آسيايي فاتح جام ملتها هستند.
در دههي 1960 و 70 ميلادي اين سه عنوان قهرماني حاصل شد و پس از آن هرگز موفق نشديم تا چهارمين قهرماني را در آسيا به دست آوريم. آخرين قهرماني ايران در جام ملتهاي آسيا در سال 1976 دو سال قبل از كسب سهميهي حضور در جام جهاني 1978 آرژانتين به دست آمد كه در ادامه كسب عنوان سومي مسابقات جام ملتهاي آسيا در امارات متحده عربي به منزلهي نوعي عقبگرد براي فوتبال ايران بود، در شرايطي كه نسل بزرگي از ستارگان فوتبال ايران مانند علي دايي، خداداد عزيزي و كريم باقري در تركيب تيم ملي حضور داشتند.
در مسابقات سال 2000 لبنان روند نزولي فوتبال ايران ادامه داشت و در مسابقات 2004 چين به مقام سومي آسيا رسيديم كه حسرت كسب عنوان قهرماني تا اين دوره ادامه دارد.
بزرگترين دغدغهي تيم ملي فوتبال ايران در مسابقات جام ملتهاي آسيا سال 2007 به دست آوردن چهارمين قهرماني است تا بتواند افتخاري منحصر به فرد را در فوتبال آسيا رقم زند. تيم ملي ايران با قرار گرفتن در صدر گروه B در رقابتهاي انتخابي جام ملتهاي آسيا قابليت بالاي خود را نشان داد و بالاتر از كرهي جنوبي قرار گرفت.
البته بازنشستگي علي دايي از تيم ملي ممكن است اين تفكر را در اذهان ايجاد كند كه شايد به نوعي هماهنگي تيمي در تيم ايران كاهش يابد. علي كريمي، كه به تازگي به تيم القطر پيوسته است، اينك نقش بازيكني خلاق را ايفا ميكند و در كنار وي وحيد هاشميان رهبر خط آتش تيم ملي خواهد بود و رحمان رضايي نقش محوري در خط دفاعي ايفا خواهد كرد. البته در جمع بازيكنان تيم ملي ايران از نقش آندرانيك تيموريان و جواد نكونام در ميانهي ميدان نبايد غافل شد.
شايد بزرگترين ضعف تيم ملي فوتبال ايران را بتوان فقدان تجربهي بينالمللي امير قلعهنويي به عنوان سرمربي تيم ملي فوتبال ايران دانست، گرچه او همواره بارقههايي از هوش مربيگري را نشان داده است.
تيم ملي فوتبال ايران اميدوار است تا پس از سالها بازماندن از عنوان قهرماني در اين دوره بتواند به مقام قهرماني آسيا برسد.
امير قلعهنويي مربيگري خود را با تيم استقلال اهواز در سال 2002 آغاز كرد و سپس به عنوان سرمربي استقلال در اولين سال مربيگري خود اين تيم را به جايگاه دومي ليگ رساند. سال آينده در ليگ برتر با استقلال سوم شد و در نهايت در سومين سال سرمربيگري استقلال به مقام قهرماني ليگ ايران رسيد.
قلعهنويي كه چهل و سه سالگي خود را دو روز پس از آغاز مسابقات فوتبال جام ملتها جشن خواهد گرفت با تيمي راهي جام ملتها ميشود كه تنها يك امتياز دستاورد آنها در مسابقات جهاني آلمان بود، ولي اين تيم اميدهاي فراواني دارد.
مالزي، ازبكستان و چين سه تيم همگروه ايران در مسابقات فوتبال جام ملتهاي آسيا هستند.
مالزي در دههي 1970 به عنوان يكي از تيمهاي قدرتمند آسيا مطرح بود، ولي اينك در سال 2007 و چهاردهمين دورهي رقابتهاي جام ملتها در ميان شانزده تيم حاضر در مسابقات كمترين رتبه را از نظر فيفا داشته و در بين شانزده تيم شانزدهم است.
مالزي به عنوان يكي از بنيانگذاران كنفدراسيون فوتبال آسيا در سال 1954 مطرح بوده و از سال 1956 تاكنون تقريبا در تمامي مسابقات آسيايي حضور داشته است. دردههي 1970 تيم ملي فوتبال مالزي به ديدار پاياني جام ملتهاي آسيا در سال 1976 و سپس 1980 رسيد. ضمن اين كه در سال 1972 و 1980 توانست سهميهي ورود به المپيك را كسب كند.
در سال 2004 مالزي تلاش كرد تا خود را به عنوان تيمي قابل قبول مطرح كند و بتواند به مرحلهي نهايي جام ملتهاي آسيا راه يابد. آنها مقابل عراق و بحرين در كوالالامپور به تساوي رسيدند، ولي همهي سه مسابقهي برگشت خود را با شكست پشت سر گذاشتند. يك ركورد نااميد كننده براي فوتبال مالزي.
فوتبال مالزي در ردهي 157 جهان قرار گرفته و در بين تيمهاي آسيايي رتبهي سي و سوم را دارد. اين تيم چهار بار به مقام قهرماني SEA Games رسيده است.
نكتهي قابل توجه دربارهي مالزي اين است كه حتي تماشاگران اين تيم نگاهي خوشبينانه نسبت به موفقيت آن برابر تيمهاي ايران، چين و ازبكستان ندارند و صعود به مرحلهي دوم مسابقات را براي مالزي غير ممكن ميدانند.
"نوريزان باكار" متولد سال 1961 كه در سال 2005 به عنوان سرمربي تيم ملي فوتبال مالزي منصوب شد هدايت اين تيم را در جام ملتهاي آسيا به عهده دارد.
اما ازبكستان ديگر تيم همگروه ايران در مسابقات فوتبال جام ملتهاي آسياست كه اين تيم نيز با نگاهي خوشبينانه و با اميدواري كامل به دنبال افتخارآفريني در اين رقابتهاست.
تيم ملي فوتبال ازبكستان در مسابقات آسيايي 1994 با درخششي فوقالعاده به مقام قهرماني رسيد اما، از آن سال تاكنون هرگز نتوانسته است تا در فوتبال آسيا بزرگي كند.
تيم ملي فوتبال ازبكستان كه در مسابقات آسيايي 2000 لبنان با نوعي دستپاچگي مسابقات خود را برگزار كرد، در مسابقه اول خود به تساوي يك بر يك با قطر رسيدند. ولي در دومين بازي با نتيجهي هشت بر يك مغلوب ژاپن شدند. همچنين تيم ملي عربستان صعودي با نتيجهي پنج بر صفرشكست سنگين ديگري را بر اين تيم تحميل كرد كه در نتيجه ازبكستان در سه مسابقه چهارده گل را دريافت كرد.
ازبكستان چهار سال بعد در چين تنها تيمي بود كه بيشترين امتيازات را در مسابقات آغازين كسب كرد، ولي در ضربات پنالتي و در مرحلهي يك چهارم نهايي بازي را به بحرين واگذار كرد و از دور مسابقات بازماند.
"رئوف اينيليف" متولد 1950 از دسامبر سال 2006 به عنوان سرمربي تيم ملي فوتبال ازبكستان منصوب شده است و اميدوار است تا بتواند بار ديگر در جام ملتهاي آسيا افتخارآفريني كند.
و سرانجام چين، ديگر تيم ملي فوتبال همگروه ايران در چهاردهمين دوره جام ملتهاي آسياست.
سه سال قبل اين تيم با سرمربيگري آري هان در تاريخ فوتبال چين شگفتيساز شد و به مرحلهي پاياني سيزدهمين دورهي رقابتهاي جام ملتهاي آسيا راه پيدا كرد. اين اولين باري بود كه چينيها به چنين سطحي از موفقيت در فوتبال قاره ميرسيدند. گرچه در ديدار پاياني نتوانستند برابر مدافع عنوان قهرماني يعني ژاپن به پيروزي برسند و از كسب مقام قهرماني عليرغم ميزباني در اين دوره بازماندند.
در حال حاضر بازيكناني مانند سان جيانگ بازيكن پي اس وي آيندهون و ژنگ بازيكن چارلتون و همچنين سان جي هاي بازيكن منچسترسيتي از جمله نفرات با تجربهي تيم ملي فوتبال چين محسوب ميشوند كه اميد فراواني به آنها در جام ملتهاي آسيا ميرود.
همچنين دونگ فانگژو مهاجم منچستريونايتد نيز از اميدهاي اصلي تيم ملي فوتبال چين است.
ژوگوانگهو متولد 1949 بر خلاف دورهي گذشته جام ملتهاي آسيا كه يك مربي هلندي سرمربيگري تيم ملي چين را بر عهده داشت اين بار به عنوان يك مربي بومي از ژانويه سال 2005 سرمربيگري تيم ملي چين را بر عهده دارد و گرچه تيم ملي فوتبال چين به مرحلهي نهايي جام ملتهاي آسيا راه يافته اما، به دليل كسب نتايج ضعيف در بازيهاي دوستانه انتقادات زيادي به اين تيم وارد است.
**گروه بندي چهاردهمين دورهي جام ملتهاي فوتبال آسيا:
گروه A: استراليا، عراق، عمان و تايلند
گروه B: ژاپن، قطر، امارات و ويتنام
گروه C: چين، ايران، مالزي و ازبكستان
گروه D: بحرين، اندونزي، كره جنوبي و عربستان
**برنامهي مسابقات دور اول: (ساعت به وقت محلي است)
شنبه 16 تير: تايلند – عراق (ساعت 19:35)
يكشنبه 17 تير: استراليا – عمان (ساعت 17:20)، ويتنام – امارات (ساعت 19:35)
دوشنبه 18 تير: ژاپن – قطر (ساعت 17:20)
سهشنبه 19 تير: مالزي – چين (ساعت 20:35)، اندونزي – بحرين (ساعت 17:20)
چهارشنبه 20 تير: ايران – ازبكستان (ساعت 18:20 - 13:50 به وقت تهران)، كره جنوبي – عربستان (ساعت 19:35)